================ =====================

 

 

 
 

 

ชะเอมเหลือง

ชื่ออื่นๆ Glycyrrhiza Glabra
รายละเอียด

ชะเอมเทศ  หมายถึง รากชะเอมเทศ   ถูกใช้มาเป็นเวลายาวนานทั่วโลก  เป็นสมุนไพรที่รู้จักกันในยุโรปมาก่อนคริสตกาล ถึง 2000 ปี พร้อมกับจีน   ฤดูเก็บเกี่ยวรากชะเอมเทศ จะอยู่ในช่วงฤดู ใบไม้ร่วง  แหล่งปลูกอยู่ใน เสปน อิหร่าน รัสเซีย อินเดีย จีน อิตาลี 

ก่อนคริสตกาล 400 ปี Theophrastos of Lesbos ได้บันทึกไว้ว่า  ถ้าอมชะเอมเทศไว้ในปาก จะมีคุณสมบัติช่วยแก้กระหายน้ำได้  ชื่อชะเอมเทศ ในภาษาอังกฤษ เรียกว่า  Glycyrrhiza มาจากภาษา กรีก คือ glukos = sweet, riza = root 
ในศตวรรษที่ 13  ชื่อเรียก ชะเอมเทศ ในภาษาอังกฤษ คือ  Lycorys ( Liquorice , licorice ) ซึ่งเป็นคำเพี้ยนของ Glycyrrhiza  ( ชื่อวิทยาศาสตร์ คือ  Glycyrrhiza glabra )   ชะเอมเทศ ใช้ทำอาหารและของหวานต่าง ๆ รวมทั้งใช้เป็นยารักษา แผลในปาก  ไอหอบ  ไตไม่ทำงาน  แก้อาการกระตุก
ชื่อวิทยาศาสตร์ของชะเอมเทศพันธุ์ยุโรป คือ Glycyrrhiza glabra. นิยมใช้ทำอาหาร ขนมหวานส่วนในกลุ่มที่ใช้เป็นยามักมาจากจีน เป็นพันธุ์ Glycyrrhiza uralensis  และมีราคาถูกกว่า   ในภาษาจีน เรียกว่า กานเช่า gan cao [甘草] แปลว่า พืชหรือหญ้าหรือสมุนไพรที่มีความหวาน  ในทวีปอเมริกาก็มีชะเอมเทศ แต่เป็นพันธุ์  Glycyrrhiza lepidota. และไม่มีการศึกษาเพื่อใช้ทางยา แต่พื้นบ้านก็มีการใช้บ้าง อาจเป็นเพราะมีรสขมนำแล้วหวานตาม

จากการวิเคราะห์หาสารสำคัญ พบว่ามี  glycyrrhizin, glycyrrhetinic acid, flavonoids, asparagine, iso-flavonoids,and chalcones  ในรายละเอียดพบว่ามี  ไวตามินบี-คอมเพล็กซ์ อี ฟอสฟอรัส  กรดแพนโททีนิค เลซิทิน แมงกานีส ไอโอดีน โครเมียม และสังกะสี
ในทางการแพทย์ใช้ ชะเอมเทศ กระตุ้นกระเพาะอาหาร ให้หลั่งเมือกคลุมกระเพาะ   และอาจช่วยลดการหลั่งกรดย่อยอาหารด้วย  จึงช่วยรักษากระเพาะอักเสบได้ นอกจากนี้ยังมีสรรพคุณอีกมากมาย เช่น  แก้น้ำมูกไหล รักษาโรคปอด หวัด ไอ  ลดอาการระคายคอ ลดอาการเกร็ง   สามารถลดไข้ได้เหมือน aspirin   รักษาวัณโรค ได้เทียบเท่า hydrocortisone   สามารถลดการอักเสบได้ หรือใช้รักษาอาการ อักเสบเรื้อรังทางผิวหนัง

ในปี 1950  ทางการแพทย์พบว่ามีคนไข้ ประมาณ 20 เปอร์เซ็นต์  แพ้ชะเอมเทศ  อาการที่แสดงออกคือ ปวดหัว ปวดท้องส่วนบน  หายใจถี่  เกร็ง  อาการแพ้นี้ใช้ antihistamines แก้ไม่หาย แต่ต้องลดปริมาณที่กินให้น้อยลง  อาการต่างๆ ก็จะดีขึ้นเอง   อาการเหล่านี้ยังพบได้จากคนที่ชอบกินลูกอมชะเอมมาก ๆ  คนที่สูบบุหรี่รสชะเอม   ผลข้างเคียงดังกล่าวทำให้แพทย์สนใจการใช้ชะเอมเทศน้อยลงในระยะ 30 ปีหลัง
ในประเทศเยอรมันนีได้กำหนดปริมาณ  การกินเป็นวันละ 1 ช้อนชา หรือ ประมาณ 2-4 กรัมของรากชะเอมเทศ ที่ไม่แปรรูป  โดยแช่ในน้ำเดือดประมาณ 5 นาที ระยะเวลาให้ใช้  เป็นช่วง ประมาณ 4-6 อาทิตย์ หลังจากนั้นควรปรึกษาแพทย์ต่อไป
ผลข้างเคียงที่เห็นอยู่นี้ คือผลของการใช้สมุนไพรเดี่ยว ตัวเดียว ซึ่งไม่ใช่หลักของการปรุงยาแผนโบราณของไทย  สมุนไพรไทยไม่เคยใช้สมุนไพรเดี่ยวเพื่อการรักษาโรคเพียงตัวเดียว ทั้งตำรับยาไทยและจีนก็ไม่เคยใช้สมุนไพรเดี่ยวทั้งสิ้น  โดยเฉพาะการปรุงยาตำรับโบราณ  ชะเอมเทศ ทำหน้าที่เป็นตัวช่วยพาเนื้อยาอื่น ๆ เข้าสู่ร่างกายได้ดี ทำให้การรักษามีประสิทธิผลและช่วยคนไข้หายจากโรคได้อย่างดีเลิศ

   
 
รูปของชะเอมเหลือง (คลิ๊กที่รูปเพื่อขยาย)
 
ชะเอมเหลืองเป็นส่วนผสมหลักของ